Diễn đàn   •   Thứ ba, 19/04/2022, 14:56 PM

Ổn định thị trường trái phiếu: Doanh nghiệp cần làm gì?

Sau những “bê bối” liên quan đến thị trường trái phiếu doanh nghiệp, các cơ quan chức năng đã và đang có nhiều biện pháp nhằm ổn định, minh bạch thị trường. Về phía quản lý là vậy, nhưng ngay chính bản thân doanh nghiệp cũng cần "sửa đổi" để tận dụng được dòng vốn từ kênh huy động hiệu quả này.

Ổn định thị trường trái phiếu: Doanh nghiệp cần làm gì?

Mới đây, thị trường đã ghi nhận một số vụ xử phạt liên quan đến trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) và đỉnh điểm là vụ huỷ 9 lô trái phiếu đã phát hành của nhóm Tập đoàn Tân Hoàng Minh. Sự việc này đã và đang khiến thị trường TPDN trở nên thiếu tích cực trong mắt các nhà đầu tư.

Vẫn là kênh huy động vốn hiệu quả

Thực tế, những “sự cố” vừa qua được xem là màn khởi động cho quá trình làm "trong sạch hóa" môi trường kinh doanh của Việt Nam, đồng thời khẳng định quyết tâm của Chính phủ và các cơ quan chức năng trong việc xây dựng một hệ thống thị trường bậc cao đúng nghĩa, lành mạnh, minh bạch và bền vững, góp phần bảo đảm ổn định vĩ mô, thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế hiệu quả nhất.

Thông qua một vài con số, chúng ta có thể thấy rõ sức nóng của thị trường TPDN giai đoạn vừa qua. Cụ thể, tại thời điểm năm 2017, quy mô thị trường mới đạt khoảng 4,9% GDP, thì đến năm 2021 đã tăng lên 16,6% GDP.

Riêng trong năm 2021, các doanh nghiệp phát hành 72.270 tỷ đồng trái phiếu, tăng 56% so với năm liền trước. Tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp lưu hành tại thời điểm cuối năm 2021 khoảng 1,39 triệu tỷ đồng, bỏ xa quy mô phát hành trái phiếu Chính phủ - điều chưa từng xảy ra trước năm 2018.

Những con số này cho thấy phát hành trái phiếu đã giúp cho nhiều doanh nghiệp có được nguồn vốn trung và dài hạn với lãi suất ổn định để đầu tư sản xuất kinh doanh. Đặc biệt, trong bối cảnh tiếp cận nguồn vốn vay ngân hàng đang ngày càng khắt khe hơn, nhất là đối với lĩnh vực bất động sản.

Dù trong thời gian qua, do tăng trưởng quá nhanh và quá nóng đã khiến những bất cập của thị trường TPDN ngày càng lộ rõ nhưng không thể phủ nhận thị trường TPDN đã làm tốt vai trò là kênh dẫn vốn hiệu quả dành cho doanh nghiệp, giảm sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

Do đó, dù có sự cố xảy ra thì cơ quan chức năng, giới chuyên gia vẫn đánh giá cao sự phát triển của thị trường TPDN bởi cung cầu duy trì ở mức cao. Điều này thể hiện rõ tại Nghị quyết 54 cơ cấu lại nền kinh tế 2021-2025 vừa được Chính phủ ban hành đã đặt ra mục tiêu, đến năm 2025 quy mô vốn hoá thị trường cổ phiếu tối thiểu 85% GDP, dư nợ trái phiếu doanh nghiệp 20% GDP.

Việc nhà chức trách xử lý một số vi phạm liên quan đến thị trường TPDN trong thời gian qua, đặc biệt là vụ việc Tập đoàn Tân Hoàng Minh bị huỷ 9 lô trái phiếu trị giá hơn 10.000 tỷ đồng và thông điệp từ Thủ tướng Phạm Minh Chính về chấn chỉnh thị trường trái phiếu, đấu giá đất và chứng khoán cho thấy những quyết tâm "cải tổ" lại các kênh đầu tư.

Bộ Tài chính đang hoàn thiện các bước để trình Chính phủ sửa đổi Nghị định số 153/2020/NĐ-CP theo hướng chặt chẽ hơn, các doanh nghiệp sẽ khó phát hành ồ ạt như giai đoạn trước.

Nhóm doanh nghiệp bất động sản luôn đứng đầu về lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp

Minh bạch từ nội tại

Tuy nhiên theo TS. Cấn Văn Lực, sửa đổi để kiểm soát rủi ro là điều cần thiết nhưng không nên thái quá bởi lẽ nếu quá chặt chẽ sẽ “bít cửa” dòng vốn của doanh nghiệp, từ đó tác động tiêu cực đến thị trường, các nhà đầu tư trong bối cảnh phục hồi và phát triển kinh tế như hiện nay.

Ông Lực cho rằng, để tận dụng triệt để được kênh hút vốn hiệu quả là TPDN thì các nhà phát hành phải thay đổi để tạo dựng được niềm tin đối với các nhà đầu tư, nhất là sau sự việc Tập đoàn Tân Hoàng Minh.

“Sau sự việc Tân Hoàng Minh, việc phát hành trái phiếu của các doanh nghiệp sẽ trở nên khó khăn hơn nhưng không quá nhiều. Bởi doanh nghiệp nào làm ăn tốt, công khai minh bạch vẫn sẽ tiếp tục đẩy mạnh phát hành trái phiếu, chỉ các doanh nghiệp lâu nay thiếu minh bạch mới đáng lo ngại”, ông Lực nhận định.

Đồng quan điểm, ông Huỳnh Minh Tuấn, Giám đốc môi giới Hội sở Công ty Chứng khoán Mirae Asset cho biết, trong bối cảnh nhiều quy định siết chặt được ban hành nhằm tăng chất lượng nguồn cung, lợi thế phát hành trái phiếu sẽ rơi vào các doanh nghiệp có uy tín, cơ bản tốt.

Để chiếm được lợi thế này, các doanh nghiệp phải tuân thủ các quy định về quản trị có tính chất bắt buộc như công bố công khai, kịp thời, chính xác các thông tin liên quan đến hoạt động tài chính, kinh doanh và các vấn đề về sở hữu, cổ đông lớn.

Trong đó, trách nhiệm minh bạch đầu tiên phải thuộc về các thành viên hội đồng quản trị. Bởi đây là những người nắm trong tay nhiều quyền hành nhất, nhưng ở không ít công ty, họ thường bị cổ đông than phiền về những hành vi lạm quyền, thậm chí bị đặt mối ngờ về lợi dụng lợi thế để thực hiện các giao dịch nhằm thu vén lợi ích. Ngay chính trong doanh nghiệp, cần có chế tài để bảo đảm tính thực chất hoạt động của thành viên hội đồng quản trị, tránh hình thức.

Trao đổi với The LEADER, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh cho biết, thị trường TPDN Việt Nam có đặc thù là lượng nhà đầu tư cá nhân lớn và còn khá non trẻ nên việc xếp hạng tín nhiệm các doanh nghiệp phát hành sẽ giảm thiểu được phần nào rủi ro. Do vậy, việc hoàn thiện bộ máy quản trị lại càng quan trọng.

Bên cạnh việc minh bạch các thông tin liên quan đến nội tại, sau khi phát hành trái phiếu, ban lãnh đạo các doanh nghiệp cũng cần chủ động công khai quá trình sử dụng, hoàn trả vốn đến các cơ quan chức năng cũng như các nhà đầu tư.

“Đơn vị phát hành phải chịu trách nhiệm về tính trung thực, chính xác của hồ sơ phát hành và sử dụng vốn đúng như mục đích đã công bố. Doanh nghiệp tuân thủ đúng các quy định là đã góp phần xây dụng một thị trường huy động bậc cao đúng nghĩa, đảm bảo ổn định vĩ mô, thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế hiệu quả nhất”, ông Thịnh nhận định.

Tuệ Minh

Siết tín dụng bất động sản: Không để thị trường tê liệt

Diễn đàn   •   Thứ ba, 10/05/2022, 15:30 PM
Động thái kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào bất động sản (BĐS) của Ngân hàng Nhà nước thời gian gần đây đã khiến vốn chảy vào thị trường có dấu hiệu “khựng” lại. Nhiều chuyên gia cho rằng, nếu siết nhanh và mạnh thị trường BĐS có thể sẽ tê liệt.

Phân lô, bán nền: Lỗi cơ chế hay nhu cầu thực tiễn?

Diễn đàn   •   Thứ sáu, 29/04/2022, 19:55 PM
Luật sư Nguyễn Tiến Lập, thành viên NHQuang và Cộng sự, nhấn mạnh giải pháp căn cơ cho tình trạng phân lô, bán nền chính là sửa Luật Đất đai. Tuy nhiên, việc sửa luật không phải ở tầng kỹ thuật, cốt chỉ để khắc phục các sai sót hay lỗ hổng quản lý mà phải sửa ở tầm chiến lược, trước hết là quan điểm tiếp cận.

VinaCapital: 'Thị trường chứng khoán Việt Nam đang ở mức giá rất hợp lý cho đầu tư dài hạn'

Diễn đàn   •   Thứ ba, 26/04/2022, 19:17 PM
VinaCapital cho rằng khi thị trường chứng khoán biến động ngắn hạn, thay vì bị ảnh hưởng bởi tâm lý đám đông thì nhà đầu tư nên thật bình tĩnh và thấy đó là một cơ hội tiềm năng để đầu tư thêm với giá rẻ hơn như Warren Buffett đã từng khuyên: "Hãy sợ hãi khi người khác tham lam và tham lam khi người khác sợ hãi".

'Tình trạng tranh tối, tranh sáng khiến thị trường nước sạch khó phát triển, tạo ra cạnh tranh không lành mạnh'

Diễn đàn   •   Thứ ba, 26/04/2022, 12:13 PM
Theo ông Nguyễn Quang Đồng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chính sách và Phát triển Truyền thông (IPS), tình trạng "tranh tối, tranh sáng" khiến thị trường nước sạch khó phát triển, tạo ra rủi ro các nhóm "trục lợi chính sách" cạnh tranh không lành mạnh.

Bộ Tài chính: Tạo điều kiện cho nhà đầu tư có sai phạm được khắc phục

Diễn đàn   •   Thứ ba, 26/04/2022, 12:13 PM
Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc đã có những chia sẻ về việc làm cần thiết nhằm bảo vệ quyền lợi cho các nhà đầu tư, kể cả nhà đầu tư hay doanh nghiệp có sai phạm.