Hà Nội: Sau hàng chục năm, nhiều dự án bãi đỗ xe ngầm vẫn “nằm trên giấy”

09:27 08/12/2018

Ngoài dự án chuyển đổi khách sạn cao tầng sang bãi đỗ xe ngầm khu vực Công viên Thống Nhất được quy hoạch từ năm 2009, Hà Nội còn có 6 dự án bãi đỗ xe ngầm đã được UBND thành phố Hà Nội đưa ra chủ trương xây dựng. Tuy nhiên, đến nay, tất cả các dự án này vẫn nằm trên giấy, trong khi nhu cầu đỗ xe ngày càng lớn.

Ô tô đỗ tràn lan tại Cung văn hóa Hữu nghị Việt – Xô. Ảnh: PV

Thừa dự án, thiếu bãi đỗ xe

Tại kỳ họp thứ 7, HĐND TP Hà Nội đã thông qua nhiều nội dung liên quan đến phát triển kinh tế, xã hội trên địa bàn. Trong đó, đáng chú ý nhất là việc Hà Nội sẽ có khoảng 1.800ha diện tích dành để làm bãi đỗ xe. Theo thống kê của Sở GTVT Hà Nội, 12 quận nội thành của thành phố hiện chỉ có 590 điểm đỗ, bãi xe tập trung với diện tích khoảng 37,88ha. Trong khi đó, lượng xe cộ các loại của thành phố khoảng 5,8 triệu xe. Ước tính, diện tích các điểm, bãi đỗ xe tại Hà Nội mới chỉ đáp ứng khoảng 10% nhu cầu đỗ xe của người dân. Còn lại khoảng 90% số phương tiện có nhu cầu đỗ hiện nay đang đỗ tại các điểm đỗ xe của chung cư, khu đô thị, sân cơ quan, công sở, lòng đường, vỉa hè, ngõ cụt, sân trường, bệnh viện, các khu đất trống của các dự án...

Tốc độ tăng trưởng các loại phương tiện giao thông đường bộ hiện nay là quá nhanh (trung bình, đối với ô tô là khoảng 10,2%/năm và xe máy khoảng 6,7%/năm). Trong khi tỷ lệ tăng trưởng diện tích đất dành cho giao thông đô thị/diện tích đất xây dựng mới chỉ đạt từ 0,25%- 0,3%/năm, chưa theo kịp với tốc độ gia tăng về phương tiện dẫn đến quá tải đối với hệ thống kết cấu hạ tầng đô thị.

Trong khi các ban ngành chức năng của thành phố Hà Nội tiếp tục bàn các phương án giải quyết tình trạng người dân “khát” chỗ đỗ xe, nhiều cử tri đặt ra vấn đề: Vì sao gần 10 năm qua, thành phố Hà Nội có chủ trương xây dựng gấp 7 bãi đỗ xe ngầm nhưng đến nay hầu hết các bãi xe này vẫn chỉ nằm trên giấy?.

Một trong những dự án bãi đỗ xe ngầm được người dân quan tâm là khu vực Cung văn hóa Hữu nghị Việt – Xô nằm trên phố Trần Hưng Đạo (quận Hoàn Kiếm). Ngay từ tháng 5/2012, UBND TP Hà Nội đã chấp thuận đề nghị triển khai của một công ty theo lộ trình bắt đầu từ cuối năm đó. Sau nhiều kỳ vọng của người dân, đến nay dự án trên vẫn “án binh bất động”

Ngày 7/12/2018, theo ghi nhận của PV Báo Gia đình & Xã hội, khu vực này luôn có mật độ lớn người ra vào. Do không có bãi xe nên để vào Cung văn hóa Hữu nghị Việt – Xô, người dân phải gửi nhờ Nhà xuất bản GTVT. Tuy nhiên, khu vực này không thể đáp ứng được hết nhu cầu của người dân, gây nhiều phiền toái.

Cùng nằm trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, quảng trường Ngân hàng Nhà nước là điểm giao nhau của các tuyến phố Ngô Quyền và Lê Lai (gần với Cung Văn hóa thiếu nhi Hà Nội). Từ hơn nửa thập niên trước, nhận thấy nhu cầu sử dụng cao, thành phố Hà Nội đã chấp thuận quy hoạch xây dựng bãi đỗ xe ngầm ở khu vực này. Cũng như ở Cung văn hóa Hữu Nghị, dự án này vẫn “dậm chân tại chỗ”. Lợi dụng điều này, nhiều bãi trông giữ xe tự phát xuất hiện lấn chiếm vỉa hè của người đi bộ.

“Nóng bỏng” nhất là dự án được chuyển đổi từ dự án khách sạn cao tầng sang bãi đỗ xe ngầm ở Công viên Thống Nhất (đường Lê Duẩn, quận Hai Bà Trưng). Sau gần 10 năm triển khai, khu đất rộng hơn 10.000m2 được quây rào tôn 4 xung quanh. Nhìn từ trên cao, khu đất rộng mênh mông, cỏ và cây dại mọc um tùm, với phần diện tích giáp đường Lê Duẩn và đường nội bộ trong công viên được san phẳng làm bãi trông xe tự phát.

Do không được cấp phép, giám sát của chính quyền địa phương nên hiện nay giá trông xe tại đây được người dân phản ánh là cao ngất ngưởng, trung bình mỗi ô tô dưới 9 chỗ vào đây gửi đều bị thu mức 1,5 triệu đồng/xe ngoài trời và 2 triệu đồng/xe trong mái che/tháng. Ngoài 3 dự án bãi đỗ xe trên, từ năm 2010 đến nay, UBND thành phố Hà Nội cũng đưa ra chủ trương xây dựng các dự án bãi đỗ xe ngầm khác gồm: Tại Khu thể thao Quần Ngựa, tại Công viên Thủ Lệ (quận Ba Đình), quảng trường Nhà hát lớn Hà Nội, Công viên Tuổi trẻ (quận Hai Bà Trưng).

Đề xuất cơ chế riêng

Đại diện các sở ngành có liên quan cho biết, khi UBND thành phố đưa ra chủ trương trên, tất cả các dự án bãi đỗ xe ngầm đều có nhà đầu tư đặt vấn đề muốn triển khai. Tuy nhiên do vướng mắc thủ tục và cơ chế đầu tư, thu hồi vốn nên chưa có dự án nào triển khai, hoàn thành.

Lý giải cho việc còn băn khoăn khi triển khai các dự án trên, đại diện một số nhà đầu tư đang quan tâm đến dự án bãi đỗ xe ngầm Hà Nội cho biết, với tổng mức đầu tư với bãi đỗ xe tại 295 Lê Duẩn khoảng 100 tỷ đồng, bãi đỗ xe ngầm tại Cung văn hóa Hữu nghị Việt - Xô khoảng 1.000 tỷ đồng, nếu thu hồi vốn chỉ qua mức giá trông giữ xe do thành phố ban hành hiện nay thì phải mất cả 100 năm cũng chưa chắc đã thu hồi được.

“Hầu hết nguồn vốn đầu tư doanh nghiệp đi vay ngân hàng, với thời gian thu hồi vốn kéo dài là một bất lợi lớn. Một mặt không có ngân hàng nào dám cho vay, mặt khác có cho vay thì nhà đầu tư chỉ việc trả lãi cũng đủ gian khổ”, đại diện một nhà đầu tư nêu thực tế.

 Liên quan đến vấn đề trên, ông Nguyễn Xuân Thanh, Phó Giám đốc Sở GTVT Hà Nội cho biết, cơ quan chức năng đang tiếp tục tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế chính sách để đảm bảo tính khả thi cũng như hài hòa lợi ích giữa Nhà nước và nhà đầu tư. Bởi, kinh phí đầu tư các bãi đỗ xe ngầm rất lớn, dù một vài dự án đã có một số nhà đầu tư ngỏ ý xã hội hóa nhưng cần cơ chế thích hợp để hoàn vốn.

Cũng theo ông Thanh, Hà Nội dự kiến đề xuất cơ chế để triển khai các bãi đỗ xe ngầm như cho phép nhà đầu tư được lồng ghép chức năng dịch vụ tiện ích, thương mại khi đầu tư xây dựng nhưng không làm thay đổi chức năng quy hoạch cơ bản của ô đất, cũng như công suất đỗ xe; Xem xét cho phép bán một số chỗ đỗ xe ngầm sau khi đầu tư xong; ưu đãi về vay vốn, tiếp cận nguồn vốn; ưu đãi về thuê đất, giao đất; ưu đãi trong việc sử dụng, áp dụng các công nghệ khoa học hiện đại tiên tiến cho dự án...

Cần cơ chế, tiêu chí rõ ràng

Ông Phạm Thanh Tùng, Chánh Văn phòng Hội Kiến trúc sư Việt Nam cho rằng, bãi đỗ xe ngầm là phù hợp với xu hướng của thế giới, đáp ứng nhu cầu đỗ xe ở Thủ đô. Tuy nhiên, theo ông Tùng, hàng loạt dự án bãi đỗ xe nổi, ngầm đang dậm chân tại chỗ do không có cơ chế, tiêu chí rõ ràng.

“Đầu tư hàng trăm tỷ đồng nhưng chỉ hoàn vốn qua phí trông giữ xe như hiện nay thì doanh nghiệp khó thu hồi được vốn. Điều đó dẫn đến tình trạng dự án bãi đỗ xe sau khi hoàn thành đã bị biến tướng thành trung tâm thương mại hay cái gì đó để thu hồi vốn nhanh. Dự án đỗ xe sau cống hoá mương Nguyễn Khánh Toàn, Phan Kế Bính… là điển hình về sự biến tướng vì cơ chế không rõ ràng, quản lý lỏng lẻo”, ông Phạm Thanh Tùng nói.